De winnaars van de European Wildlife Photographer of the Year 2023 zijn bekroond. Dit jaar is het de Spaanse fotograaf Javier Aznar die de wedstrijd heeft gewonnen.
De wedstrijd European Wildlife Photographer of the Year is een van de meest prestigieuze wedstrijden op het gebied van natuurfotografie. Elk jaar kiest de Duitse Vereniging voor Natuurfotografie (GDT) een grote winnaar en winnaars in elke wedstrijdcategorie. Dit jaar heeft de Spaanse fotograaf Javier Aznar González de Rueda de jury weten te imponeren met een foto van een nest van een schildwants. Javier Aznar González de Rueda kreeg de titel « European Wildlife Photographer of the Year 2023 » (Europese natuurfotograaf van het jaar 2023) tijdens een ceremonie die op de avond van 27 oktober werd gehouden.
Bijna 18.000 beelden werden ingezonden door amateur- en professionele fotografen uit 42 landen. De internationale jury van vijf leden selecteerde 107 winnende beelden in 10 categorieën. European Wildlife Photographer of the Year 2023 (EWPY 2023) vond plaats op de avond van 27 oktober 2023, ter gelegenheid van het GDT International Nature Photography Festival.
Moederlijke zorg – een uitzonderlijk beeld van een insect overtuigt de jury
De grote winnaar 2023 is de Spaanse fotograaf Javier Aznar González de Rueda. Ruim twee weken observeerde de bioloog het moederlijke zorggedrag van een schildwants van de soort Antiteuchus tripterus in het grootste beschermde gebied van Ecuador, het Yasuní Nationaal Park. Tot Javiers verbazing bewaakte het vrouwtje niet alleen haar eieren, maar ook de pas uitgekomen larven tot hun eerste vervelling.

Sabine Riewenherm, president van de Duitse Federale Natuurbeschermingsdienst (BfN) en beschermvrouwe van de wedstrijd, legt uit: « Schildwantsen, samen met vele andere insectengroepen, zijn bijzonder soortenrijk in de uitgebreide landbouwbiotopen van onze gestructureerde cultuurreizen. Er zijn meer dan 900 soorten schildwantsen in Duitsland, meer dan 1.100 in Midden-Europa en meer dan 42.000 wereldwijd. De bescherming van deze soorten en vooral hun leefgebieden is een enorme verantwoordelijkheid voor ieder van ons! Omdat insecten vaak nauw verbonden zijn met specifieke soorten habitats en milieuomstandigheden, biedt hun aanwezigheid of afwezigheid vitale informatie over de toestand van de habitat.. »
Als natuurfotograaf richt Javier zich op onderzoek in natuurlijke historie, het behoud van fauna en de relatie tussen mens en natuur. Gebaseerd op zijn biologische kennis bieden Javier’s foto’s een persoonlijke kijk op de natuur en de fascinatie die zij uitoefent. Hij is ervan overtuigd dat de kracht van fotografie kan bijdragen aan het behoud van de planeet en haar flora en fauna.
Mark Littlejohn, jurylid, geeft een kijkje in het beslissingsproces over de winnende foto: « Wij, als mensen, geloven we echt dat insecten gehecht raken aan hun nageslacht? Dat ze in staat zijn ouderlijke gevoelens te uiten? En zijn mensen in staat een emotionele band met insecten aan te gaan? Al op jonge leeftijd raakt het lot van dolfijnen, olifanten en andere grote charismatische dieren ons recht in het hart. Toch verdient al het leven gekoesterd en beschermd te worden. De prachtige foto van Javier spreekt precies daarover: onvoorwaardelijke liefde. In al zijn vormen en verschijningen. Dit aspect was doorslaggevend in de jurybeslissing.« .
Verder: « Foto’s gezien vanuit fotografisch oogpunt zijn vol levendigheid. Ze trekken het oog en houden de aandacht van de kijker vast. Dit aspect, gecombineerd met een fascinerend verhaal, maakte deze foto tot de grote winnaar van de wedstrijd van dit jaar. De keuze van een grote winnaar is nooit een gemakkelijke taak. De juryleden stonden voor een ander dilemma: is het verhaal van belang? Of moet een beeld uitsluitend beoordeeld worden op basis van esthetiek? Men zegt dat een beeld meer zegt dan duizend woorden. Maar hier gaat het om de « European Wildlife Photographer of the Year » wedstrijd..
Uit recent onderzoek is gebleken dat het uitstervingspercentage van insectensoorten acht keer hoger ligt dan dat van zoogdieren, vogels en reptielen. Desondanks zou de wereld zoals wij die kennen niet bestaan zonder insecten. In deze context was de lange en moeilijke taak om een winnaar te selecteren uit de 18.000 deelnemers verrassend eenvoudig.
Om de volledige lijst met winnaars te bekijken, ga naar de wedstrijwebsite. Ontdek de winnaars van elke categorie en alle foto’s in de onderwatercategorie:
Planten en paddestoelen
Lichendiner – Roberto Bueno – Spanje
« Ik vond deze ongewone situatie op een verlaten boerderij bij Sintra, in Portugal. Een compleet servies was op een stenen tafel achtergelaten. Ik was zeer verrast om te zien dat het geheel bedekt was met korstmossen. De tafel stond onder een enorme boom die waarschijnlijk de schaduw en vochtigheid bood die nodig was voor de groei van de korstmossen over de decennia heen.. »

Landschap
Vulkanische wervelingen – Joël Delmas – Frankrijk
« Deze foto werd genomen op het schiereiland Reykjanes, in IJsland, tijdens de uitbarsting van Geldingadalur in 2021. Ik gaf er een fotografieworkshop en de deelnemers waren verheugd om een vulkaanuitbarsting te kunnen fotograferen. De spiraalvormige structuren op de foto ontstonden door de uitbarsting van lava vanuit een scheur in een oud lavaveld, ver van de belangrijkste krater. Het moeilijkste was om het centrum van de spiralen niet te overbelichten en te voorkomen dat de drone oververhit raakte en in de hete lava crashte. Ondanks alle voorzorgsmaatregelen smolten verschillende kleine plastic onderdelen toen de drone dichtbij genoeg kwam voor deze gedurfde opname.«

Zoogdieren
Laatste dans? – Jens Cullmann, GDT – Duitsland
« Het was hoogtij tijdens het droge seizoen in het Mana Pools Nationaal Park, Zimbabwe. De dagen waren heet en stoffig, en water was schaars in het zuidelijke deel van het park. Een van de laatste beschikbare waterbronnen was Chitake Springs. Echter, de bronnen liggen in een kloof en maken deel uit van het territorium van een grote troep leeuwen die zich gespecialiseerd hebben in het jagen op buffels die hun dorst komen lessen. In het stof dat werd opgeworpen door de buffels die de kloof ontvluchtten na het drinken, greep de leeuw zijn kans…«

Mens en natuur
Verdwaald op zee – Angel Fitor – Spanje
« De onechte karetschildpadden (Caretta caretta) zwerven hun hele leven over de open zee – het grootste leefgebied op aarde – op zoek naar eetbare hapjes die door zeestromen worden meegevoerd. Als alleseters voeden ze zich met een grote verscheidenheid aan voedsel, waaronder kwallen, salpen, stukjes wier en karkassen. Vanwege hun gevarieerde dieet worden ze onvermijdelijk aangetrokken tot de felgekleurde stukjes plastic die de aandacht trekken en wereldwijd in de oceanen drijven. Veel onechte karetschildpadden sterven in vreselijke pijn door darmverstoppingen, slechts een van de vele gezondheidsproblemen veroorzaakt door de inname van plastic.«

Vogels
Vogel in het bos – Csaba Daróczi – Hongarije
« Tijdens de winter van 2022-23 ging ik regelmatig naar een nabijgelegen bos om foto’s te maken. Bijna elke week koos ik een nieuw onderwerp dat ik gedurende meerdere dagen perfectioneerde. Zo vond ik deze holle boomstronk omringd door hoge bomen. De opening heeft een diameter van ongeveer een halve meter. Ik plaatste mijn GoPro-camera erin, en de resultaten waren verbluffend. Na een paar dagen besefte ik dat er iets ontbrak aan de compositie: een dier. Ik vulde het gat met zonnebloempitten en al snel verschenen de eerste vogels, waaronder deze koolmees (Parus major).«

Onderwaterwereld
1e prijs – Nachtelijk eskadron – Catherine Holmes – Verenigd Koninkrijk
« Deze foto werd gemaakt in een rustige, ondiepe baai op het eiland Espirito Santo (Mexico). Hij toont een eskadron van jonge duivelsroggen van Munk (Mobula munkiana) die zich voeden met plankton, aangetrokken door een groene lamp die aan de achterkant van onze boot hing, in de stikdonkere nacht. Ik gebruikte een lange sluitertijd om de gracieuze en synchroon bewegende roggen vast te leggen, die lijken te zweven in de duisternis.«

2e prijs – Flamencopose – Magnus Lundgren – Zweden
« Deze vrouwelijke gewone witte octopus (Tremoctopus violaceus) verscheen tijdens een nachtduik in de Baai van Balayan (Filipijnen) en voerde letterlijk een flamencodans uit voor de camera. Deze octopussen tonen een extreem seksueel dimorfisme: vrouwtjes kunnen tot 40.000 keer zwaarder zijn dan mannetjes. De kleine mannetjes zijn nauwelijks zo groot als de pupil van een volwassen vrouwtje. Mannetjes en jonge vrouwtjes maken gebruik van afgebroken tentakelsegmenten van de zeer giftige Portugese oorlogsschipkwal (Physalia physalis) voor verdediging tegen roofdieren. De octopussen zelf worden niet beïnvloed door het gif. »

Eervolle vermeldingen
Andere dieren
Aqua ballet – Marjan Artnak – Slovenië
« De weidebeekjuffer (Calopteryx virgo) is een libellensoort die alleen te vinden is in habitats waar het water schoon en stromend is. Het mannetje zoekt geschikte nestplaatsen binnen zijn territorium, meestal op stukjes hout en vegetatie die gedeeltelijk ondergedompeld zijn. Na de paring gaat het vrouwtje gedeeltelijk onder water om haar eieren te leggen, terwijl haar partner de naderende mannetjes op afstand houdt. Het territoriale mannetje tolereert alleen de aanwezigheid van de vrouwtjes waarmee hij gepaard heeft, wat een aanzienlijke inspanning is voor zo’n klein schepsel.«

« Studio Natuur »
Het geheim van de Middellandse Zee – Bruno D’Amicis, GDT – Italië
« Een mediterrane monniksrob (Monachus monachus) glijdt moeiteloos door de ondiepten bij de ingang van zijn strandgrot in Griekenland. Om deze foto te maken zonder het dier te verstoren, heb ik uren onbeweeglijk gewacht op een klif boven de ingang van de grot, in de hoop de rob te fotograferen met de kleurrijke zeebodem op de achtergrond. Met slechts 600 tot 700 individuen is de mediterrane monniksrob een van de meest bedreigde zoogdiersoorten ter wereld.«

Jonge fotograaf (14 jaar en jonger)
Evenwichtskunstenaar – Alberto Román Gómez – Spanje
« Op een lente-avond gingen mijn vader en ik vogels fotograferen. We reden naar een landbouwgebied waar veel vogelsoorten zijn. We besloten de auto te parkeren en langs een pad door de velden te lopen. Bijna onmiddellijk zag ik een gele kwikstaart (Motacilla flava) die voorzichtig van de ene naar de andere stengel bewoog, soms bijna zijn evenwicht verliezend en meer op een evenwichtskunstenaar dan op een vogel lijkend.«

Jonge fotograaf (15 – 17 jaar)
Golf – Luca Lorenz, GDT – Duitsland
« Met mijn familie bezochten we mijn oma die aan de oever van de Main woont. Bij schemering gingen mijn zus en ik naar de rivier op zoek naar dieren. We ontdekten een Canadese gans (Branta canadensis) die op een dam zat. Om te proberen deze foto te maken, experimenteerde ik bijna twee uur met lange sluitertijden. Mijn zus hield me geduldig gezelschap, de gans bleef geduldig stil en op een bepaald moment kreeg ik de foto precies zoals ik hem had voorgesteld. »
