Posidonia ontleent hun naam aan « Poseidon », de god van de Zeeën en Oceanen in de Griekse mythologie. Het is een bloeiende plant die alleen in de Middellandse Zee leeft. Ze
geniet van wettelijke bescherming in veel mediterrane landen, waaronder Frankrijk, waar de zeegrassen 34% van de zeebodem langs het vasteland en 66% langs Corsica bedekken, tussen 0 en 40 meter diepte.
Ondanks beschermingsmaatregelen staan posidonia-weiden nog steeds onder de fysieke druk van menselijke activiteiten, hoewel ze ons veel voordelen en diensten bieden. In het Middellandse Zeegebied hebben ze in de afgelopen 100 jaar 10% van hun oppervlakte verloren. In Frankrijk wordt het verlies aan goederen en voordelen geschat op meer dan vier miljard euro per jaar. Het ankeren van boten veroorzaakt fysieke schade aan gevoelige mariene habitats zoals posidonia. Dit heeft ertoe geleid dat de Maritime Prefectuur van de Middellandse Zee in 2021 de aanlegregelgeving langs onze kust heeft aangescherpt. Deze maatregel, die zich richt op schepen van meer dan 24 meter, werd door sommige yachting professionals ervaren als een sterke beperking en inperking van vrijheid.
Hoewel deze reactie begrijpelijk is, zijn de internationale, Europese en nationale verplichtingen tot behoud van de integriteit van kusthabitats waar posidonia-velden onder vallen, een plicht. We hebben geen andere keuze dan ze te beschermen door technische middelen in te zetten om aan deze verplichtingen te voldoen. De applicatie DONIA maakt het mogelijk om aan te leggen zonder impact te hebben op gevoelige habitats. Er worden gebieden met lichte aanleguitrustingen (ZMEL) aan de kust geïnstalleerd. Er zijn aanlegboeien beschikbaar voor grote schepen. Sinds 2021 is het oppervlak van de door de aanleg van plezierjachten >24 m getroffen zeegrassen, gedaald van 450 hectare naar 100 hectare in 2024, wat neerkomt op een reductie van 78%.
De vernietiging van zeegrassen door ankers is sterk verminderd. Toch blijven enkele hardleerse kapiteins in verboden gebieden ankeren. Als ze door de maritieme autoriteiten worden geïdentificeerd, staan ze voor een dubbele juridische procedure die kan leiden tot een boete voor het niet naleven van de aanlegregelgeving en, sinds kort, een tweede veroordeling voor de reparatie van de ecologische schade die verband houdt met de vernietiging van deze door wetten beschermde plant. Een veroordeling is altijd een mislukking op ecologisch gebied. Vaak betekent dit dat de schade aan de natuur al is aangericht.
Met een beetje aandacht, afstand nemen en vriendelijkheid, zullen we misschien over een paar jaar zeggen « Maar hoe hebben we dat jaren kunnen doen en accepteren?«
Tekst: Pierre Boissery
Beelden: Nicolas Barraqué
Voor meer informatie: