Uniek in de wereld, dit koraalrif dat officieel werd aangekondigd in 2016, is gefotografeerd en gefilmd dankzij twee kleine onderzeeërs op 30 januari jongstleden, voor de kust van Brazilië. Aan boord van deEsperanza, 39 wetenschappers lid van de NGO Greenpeace hebben de eerste beelden van dit rif gerapporteerd, die zich zouden uitstrekken over 9.500 km², precies op de plaats waar de Amazone en de Atlantische Oceaan elkaar ontmoeten.
Een site van grote diversiteit
Lang onopgemerkt gebleven, is dit rif verborgen in brak water vol sedimenten die door de machtige Amazone worden meegevoerd op 200 km van de monding. Maar al 40 jaar vermoedden wetenschappers het bestaan ervan: « de aanwezigheid van rifvissen, die in koraalhabitats leven, was in dit gebied al waargenomen« , legt Edina Ifticene uit, campagneleider Oceanen bij Greenpeace. In 2010 vertrok een team van Amerikaanse en Braziliaanse onderzoekers om de zeebodem rond de vermoedelijke locatie in kaart te brengen. En de ontdekking was verbluffend, het team toonde het bestaan aan van een rif van 1.000 km lang gelegen tussen 30 en 120 meter diep, tussen Frans-Guyana en Brazilië. Reeksen bemonsteringscampagnes volgden tussen 2010 en 2014: er zijn inderdaad koralen, sponzen (zo’n zestig soorten), kalkalgen (de rhodolieten) en vissen (ongeveer 70 soorten) aanwezig in dit modderige water. Deze resultaten werden pas in april 2016 onthuld in het tijdschrift Science advances.
Met de door Greenpeace verzamelde beelden konden al soorten in een heel klein gebied worden geïdentificeerd: tonvormige sponzen, zacht koraal, schaaldieren, veel vissen waaronder 2 nieuwe soorten vlindervissen en zelfs een reuzenmanta!
Veel mysteries…
Maar hoe kunnen koralen, die een vitale behoefte aan licht hebben, zich in zo’n omgeving ontwikkelen? « Het rif bevindt zich in een gebied waar koralen zich niet zouden moeten ontwikkelen », herinnert Ronaldo Francini Filho, onderzoeker aan de Universiteit van Paraiba in Brazilië.
Volgens een hypothese, « zou hun aanwezigheid in dit brakke water kunnen worden verklaard door symbiose met bacteriën die zich voortplanten door middel van chemosynthese. » Dit proces maakt, zelfs zonder licht, de productie van organisch materiaal mogelijk uit koolstofdioxide en andere minerale stoffen die in het water aanwezig zijn. « Door te bestuderen hoe dit rif zich ontwikkelt onder extreme omstandigheden, zouden we kunnen begrijpen hoe gestresste koralen zich kunnen aanpassen, bijvoorbeeld bij verandering van oceaantemperatuur, variatie in zoutgehalte of zuurgraad van het water« , legt Edina Ifticene uit.
… te beschermen
Deze nog onbekende koralen zijn echter verre van bedreigd. De Braziliaanse overheid heeft deze regio namelijk voor olie-exploraties opengesteld. De oliereserves in de regio worden geschat tussen de 10 en 20 miljard vaten (1 vat komt overeen met 159 liter). De dichtstbijzijnde locatie voor een olieveld zou zich « op minder dan acht kilometer » van het rif bevinden volgens Greenpeace. Daarom moet worden geprobeerd het te beschermen. Al deze potentiële putten « vormen een risico op olievlekken, verergerd door de sterke stromingen in dit deel van de oceaan », waarschuwt Edina Ifticene. « Een olielek zou catastrofaal zijn voor het rif, maar ook voor de mangrove bij de monding van de Amazone, die bijna niet schoon te maken is.«
Opslaan
Opslaan
Opslaan
Opslaan